Większość z nas na co dzień całkowicie ignoruje swoje stopy. Zamykamy je w sztywnych, wąskich butach na kilkanaście godzin, a przypominamy sobie o nich dopiero, gdy pojawia się ból. Jako trener personalny zajmujący się diagnostyką sportową w Szczecinie, każdego tygodnia widzę pacjentów, których problemy z kolanami, a nawet lędźwiami, mają swoje źródło na samym dole – w niesprawnej stopie. Czy wkładki ortopedyczne załatwią sprawę? Dlaczego trening medyczny jest w tym przypadku niezbędny?
Stopa to fundament Twojego ciała
Zastanów się: Twoja stopa (dokładnie mówiąc – jej kilkanaście centymetrów kwadratowych) to jedyny punkt kontaktu Twojego ciała z ziemią. Kiedy biegniesz, spacerujesz lub dźwigasz ciężary, to właśnie stopy przyjmują i amortyzują siły uderzenia.
Stopa ludzka to majstersztyk biomechaniki – składa się z 26 kości, 33 stawów i ponad 100 mięśni, ścięgien i więzadeł. Niestety, w dobie siedzącego trybu życia i noszenia amortyzowanego obuwia, mięśnie te całkowicie zanikają i słabną. Efekt?
- Płaskostopie: Łuk stopy zapada się, ponieważ mięśnie wewnętrzne stopy (tzw. foot core) są zbyt słabe, by utrzymać go w górze.
- Haluksy (Paluch koślawy): Noszenie wąskich butów kompresuje palce, wyłączając z pracy paluch, który jest głównym stabilizatorem.
- Zapalenie rozcięgna podeszwiowego: Znane potocznie jako „ostroga piętowa”, będące wynikiem przeciążeń i słabej biomechaniki kroku.
Czy wkładki ortopedyczne leczą płaskostopie?
Kiedy pacjenta boli stopa lub kolano, pierwszym zaleceniem od lekarza ortopedy jest bardzo często: „Zróbmy wkładki”.
Wkładki ortopedyczne są świetnym rozwiązaniem, ale traktowane wyłącznie jako narzędzie pomocnicze lub kule! Jeśli założysz gorset na osłabione plecy, po kilku miesiącach Twoje mięśnie osłabną jeszcze bardziej, bo gorset „robił za nie całą robotę”. Podobnie jest ze stopą. Wkładka sztucznie podnosi łuk stopy, wyłączając z pracy jej mięśnie. Owszem, ból może minąć, ale stopa staje się coraz słabsza. Jeśli wyjmiesz wkładkę – problem wróci ze zdwojoną siłą.
Trening medyczny stopy – jak to naprawić na sali treningowej?
W Studio Fizjotreningu Stacjafit (Szczecin, CH Kupiec) bardzo często proces treningu medycznego zaczynam właśnie od… zdjęcia butów. Zanim przejdziemy do dużych ciężarów, musimy obudzić Twoje stopy!
W procesie treningowym uczymy się m.in.:
- Szort Foot (Krótka stopa): Specjalistyczne ćwiczenie, które uczy świadomego aktywowania mięśni wysklepiających łuk stopy.
- Pracy palucha: Odzyskanie niezależnej kontroli nad paluchem to klucz do pozbycia się ryzyka haluksów i ustabilizowania przysiadów czy martwego ciągu.
- Integracji: Ćwiczenia równoważne na jednej nodze, które uczą stopę, jak współpracować z pośladkiem i kolanem (aby zapobiegać koślawieniu kolan do środka).
Łańcuch kinematyczny – dlaczego stopa wpływa na ból pleców?
Ludzkie ciało to połączony system naczyń. Wyobraź sobie fundament domu, który osiada z jednej strony. Co dzieje się z dachem? Pojawiają się na nim pęknięcia.
Jeśli Twoja stopa (fundament) zapada się do środka (płaskostopie, pronacja), Twoje kolano rotuje się do wewnątrz, co pociąga za sobą biodro (przodopochylenie miednicy) i docelowo drastycznie przeciąża odcinek lędźwiowy kręgosłupa. Zdarza się, że wielomiesięczna praca nad plecami nie przynosi skutku, dopóki nie naprawimy stopy!
Podsumowanie
Dbaj o swoje stopy, bo muszą Cię nosić przez całe życie. Jeśli odczuwasz bóle stóp, zauważasz zmiany w ich budowie lub po prostu chcesz trenować siłowo, chroniąc kolana przed kontuzjami, rozważ profesjonalną diagnostykę biomechaniczną.
Michał Podolski – Magister Diagnostyki Sportowej, Trener Personalny Szczecin
Zaczynamy u podstaw. Zapraszam na wizytę!
👉 Więcej o moim procesie treningowym
👉 Umów się na konsultację diagnostyczną
